TBMM Zirai Don Araştırma Komisyonu, AK Parti Burdur Milletvekili Adem Korkmaz başkanlığında toplandı. Komisyonda bugün, Tarım ve Orman Bakanlığı Tarım Reformu Genel Müdürlüğü, Tarım Sigortaları Havuz İşletmesi A.Ş. Genel Müdürlüğü ve Türkiye Ziraat Odaları Birliği sunum yaptı.
TARSİM verilerine göre, don felaketinden en fazla etkilenen iller arasında Manisa 59 bin 648 poliçeyle toplam 10 milyar 966 milyon liralık hasar ile don felaketinden en çok hasar alan il oldu. Malatya, 15 bin 179 poliçeyle toplam 2 milyar 837 milyon hasar ile ikinci sırada; Ordu, 26 bin 754 poliçeyle toplam 1 milyar 362 milyon hasar ile üçüncü sırada; Giresun, 26 bin 602 poliçeyle toplam 832 milyon hasar ile dördüncü sırada; Mersin, 17 bin 477 poliçeyle toplam 783 milyon hasar ile beşinci sırada yer aldı.
Don felaketinden en fazla meyve ürün grubu etkilenirken, üzüm de 11 milyar 13 milyon liralık hasarın meydana gelmesiyle en fazla etkilenen ürün oldu. Kayısı, 3 milyar 146 milyon lira; fındık, 2 milyar 729 milyon lira; elma, 2 milyar lira; nektarin, 913 milyon lira hasar ile en fazla etkilenen ürünler sıralamasında yerini aldı.
Tarım Sigortaları ve Doğal Afetler Daire Başkanı Kamil Özdemir, yaptığı sunumda, geniş alanlarda meydana gelen don afetinin 2025 yılında özellikle meyve ürün gruplarını etkilediğini belirterek, don hadisesinin son 30 yılın en şiddetli don olayı olduğunu ifade etti. Özdemir, özellikle 65 ilde olmak üzere 34 ilde yoğun gerçekleşen don olayını ilk günlerden itibaren belirlediklerini aktardı. En çok meyve grubunda don etkisinin fazla hissedildiğini kaydeden Özdemir, Metoroloji Genel Müdürlüğü’nden aldıkları veriler neticesinde önleyici çalışmalar yapmaya başladıklarını söyledi. Özdemir’in sunumundan satır başları şu şekilde:
Don olayları olmadan önce, Bakanlığımız don olaylarını önleyici tedbirleri alması için tespitleri oluyor. Kırsal Kalkınma Yatırımları kapsamında, don olaylarını önleyici tedbirler kapsamında üreticilerimize yüzde 50 hibe oranında destek vermekteyiz. Devlet Destekli Tarım Sigortalarında ise, Bakanlığımızca don teminatı için yüzde 67 oranında devlet prim desteği sağlanmaktadır. Bunun yanında ilave olarak yine don önleyici sistem ve unsurları açısından üreticilerimize yüzde 25 ve yüzde 35 arasında devlet desteği priminde indirimler sağlıyoruz.
Nisan ayında don hadisesinin meydana gelmesiyle beraber, Bakanlığımız ve TARSİM ekiplerimiz olarak hasar tespit çalışmalarıyla ilgili hemen doğru ve hızlı bir şekilde aksiyon alabilmemiz için takvim oluşturduk. Bu takvim sorunsuz işlemektedir. TARSİM ekiplerimiz, geçici hasar tespitlerini tamamladı. Doğru, tarafsız, hızlı bir şekilde hasar tespitlerimizi tamamlamış olacağız. Önümüzdeki yılda verim kayıplarının yaşanmaması ve birtakım tedbirler alabilmemiz için uzman ekiplerimiz sahada yoğun bakım çalışmaları dediğimiz üreticilerimizin budama, ilaçlama veya diğer kültürel ve teknik işlemlerdir.”
TARSİM Yönetim Kurulu Üyesi ve Tarım Sigortaları Havuz İşletmesi Genel Müdürü Bekir Engürülü, sunumunda sigortalandırma ve don hasarıyla ilgili bilgi verdi. Engürülü, kurumun ‘kar amacı’ olmadığını vurgulayarak, “Hiçbir sigorta şirketine kar aktarma amacıyla kurulmuş bir yapı değil ve bu net bir şekilde kanunumuzda da yazıyor” dedi.