Geçmişte yalnızca gazetelerde ilan edilen icradan satışlar, artık UYAP e-satış portalı üzerinden şeffaf şekilde takip edilebiliyor. Mahkeme kararıyla başlayan icra sürecinde satışa çıkarılan taşınmazlar, belirlenen tarihlerde elektronik ortamda ihaleye sunuluyor. Katılımcılar online teklif vererek sisteme dahil olabiliyor. Hem bireysel hem de kurumsal alıcılar, uygun fiyatlı konutlara saniyeler içinde ulaşabiliyor.
Gayrimenkul Uzmanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, icra yoluyla satışa sunulan konutların fiyatlarının oldukça dikkat çekici seviyelerde olduğunu söylüyor. Özelmacıklı’ya göre, uzun süren davalar ve hukuki belirsizlikler, taşınmazların değerinde ciddi düşüşe yol açıyor. Bu durum, bazı dairelerin piyasa değerinin yüzde 50’sine kadar gerileyen fiyatlarla satılmasına neden oluyor. Üstelik tüm satışlar yasal zeminde ve kamuya açık bir şekilde gerçekleştiriliyor.
İcradan konut almak isteyenlerin, ihale öncesinde taşınmazın detaylı bilgilerini incelemesi büyük önem taşıyor. Özellikle teminat bedeli, ihale sürecinde en kritik aşamalardan biri. Belirlenen tutar, konutun değerine göre değişiyor ve ihale kazanıldığında satış bedelinden düşülüyor. Ancak teklif verip konutu almazsanız, teminat iadesi yapılmıyor. Bu nedenle ihaleye katılmadan önce tüm şartların dikkatle okunması şart.
İhale ilanlarında dikkat edilmesi gereken bir diğer konu ise KDV oranı. Konutun büyüklüğüne ve niteliğine göre yüzde 1 ila yüzde 20 arasında KDV uygulanabiliyor. Ayrıca tapu cinsi ve geçmişteki kullanım durumu, bazı taşınmazların banka kredisiyle alımını engelleyebiliyor. Özellikle ilk defa ev alacakların, bu tür hukuki ve mali ayrıntıları önceden araştırması gerekiyor.
Her ne kadar icra ihaleleri düşük fiyatlarıyla dikkat çekse de, rekabetin yüksek olduğu bazı durumlarda konutlar piyasa fiyatının bile üzerine çıkabiliyor. Özellikle yatırım amacıyla ihalelere katılan kişi ve gruplar, potansiyel kar hedefiyle teklifleri yukarı çekebiliyor. Bu nedenle her ihale, düşük fiyata konut alma garantisi vermiyor.
GÖRMEDEN ALINAN KONUTLAR SÜRPRİZLERİYLE GELİYOR
İLK KEZ EV ALACAKLARA UZMANLARDAN UYARI
İcralık dairelerin büyük bir kısmı, içi görülmeden satışa sunuluyor. Bu da beraberinde bazı riskleri getiriyor. Evin içinde kiracı olabilir, yapı yıpranmış olabilir ya da kullanılamaz durumda olabilir. Mustafa Hakan Özelmacıklı, “Taşınmazı hayal ettiğiniz gibi bulamayabilirsiniz” uyarısında bulunuyor ve ihale dosyalarının titizlikle incelenmesini tavsiye ediyor.
Uzmanlara göre icradan konut alımı, ilk kez ev sahibi olmak isteyenler için oldukça riskli bir yöntem. Yetersiz bilgi, eksik değerlendirme, krediye uygunluk ve fiziki durum gibi faktörler, alıcının hayal kırıklığı yaşamasına neden olabiliyor. Bu yöntemin daha çok deneyimli yatırımcılar tarafından tercih edildiği belirtilirken, şeffaf değerleme sistemlerinin geliştirilmesi gerektiği de sıkça dile getiriliyor.