Kanuna göre kiracının üstlenmesi gereken temel giderler şunlardır:
Kusur sonucu oluşan hasarlar: Kiracının hatasıyla ortaya çıkan cam kırığı, zemin çizilmesi gibi durumlarda sorumluluk yine kiracıya aittir.
Kiracının ödeme yapmasına gerek olmayan, doğrudan ev sahibinin karşılaması gereken masraflar ise şunlardır:
Ev sahibinin zararı karşılamak amacıyla talep ettiği depozito, ancak yazılı kira sözleşmesinde belirtilmişse geçerlidir. Sözleşmede belirtilmeyen veya açıkça kiracıya yüklenmeyen masrafların tahsili yasal olarak geçersiz sayılabilir. Bu yüzden taraflar sözleşme hazırlarken tüm masrafları net ve açık şekilde tanımlamalıdır.
Aidat ödemeleri de sıkça yanlış anlaşılmalara konu oluyor. İşte dikkat edilmesi gereken farklar:
Gayrimenkul hukuku uzmanları, bu konudaki belirsizliklerin son yıllarda ciddi sayıda davaya yol açtığını belirtiyor. Özellikle kira sözleşmelerinde detaylı ayrıntıların yer almaması, taraflar arasında ciddi anlaşmazlıklara neden oluyor.
Kiracıların, bilgi eksikliği nedeniyle yıllarca ödediği bazı giderlerin hukuken geri alınması mümkün. Bu nedenle hem ev sahiplerinin hem de kiracıların ilgili mevzuat konusunda bilinçli olması büyük önem taşıyor.
Elektrik, su, doğalgaz faturaları: Tüketim kiracıya ait olduğu için bu bedeller doğrudan kiracının sorumluluğundadır.
Ancak bazı ev sahipleri bu liste dışında kalan ve yasal olarak kiracının ödemesi gerekmeyen masrafları da talep ederek yasaları ihlal ediyor.
Bina mantolama ve dış cephe yenilemeleri
Kiracının ödeyeceği aidat unsurları: Temizlik, güvenlik, sosyal tesis kullanımı, site içi servis hizmetleri.
Uzmanlara göre, “Aidatın ne kadarının kiracıya ait olduğu net şekilde yazılmalı. Ayrıca yazılı onay alınmadan hiçbir ek masraf kiracıya yüklenemez.”
Aidatın hizmet kısmı: Güvenlik, temizlik, kapıcı ve ortak alan elektriği gibi hizmetler kiracının ödeyeceği kalemler arasında yer alır.
Çatı onarımları ve yalıtım çalışmaları
Ev sahibinin ödemesi gereken kalemler: Asansör yenilemesi, bina dış cephe tadilatı, jeneratör alımı ve diğer büyük ölçekli giderler.
Asansörün komple yenilenmesi
Eğer aidatın içinde bu tür yüksek maliyetli yatırımlar varsa, kiracıdan tahsil edilmesi yasal kabul edilmiyor.
Kalorifer kazanı veya bina genelindeki tesisat arızaları
Büyük çaplı yapı onarımları ve demirbaş değişimleri
Bu tür büyük çaplı onarımlar, Türk Borçlar Kanunu uyarınca ev sahibinin yükümlülüğündedir ve kiracıdan talep edilmesi yasal değildir.