Dışişleri Bakanlığı’ndan üst düzey bir yetkili, dosyanın Türkiye’nin Lahey Büyükelçiliği aracılığıyla bugün, Türkiye saatiyle 17.00’de sunulmasının beklendiğini belirtti. Yetkili, BM Genel Kurulu’nun 19 Aralık 2024 tarihli ve “İsrail Devleti’nin BM, diğer uluslararası örgütler ve üçüncü devletlerin mevcudiyeti ve faaliyetlerine ilişkin yükümlülükleri” konusundaki istişari görüş talebine Türkiye’nin yazılı beyanda bulunmasının öngörüldüğünü ifade etti. Türkiye’nin, Norveç’in öncülüğünde başlatılan bu süreçte BM Genel Kurulu kararına eş sunucu olduğunu belirten yetkili, yazılı beyannamelerin Uluslararası Adalet Divanı’na sunulması için son tarihin 28 Şubat 2025 olarak belirlendiğini söyledi.
Türkiye’nin yazılı beyanında, BM üye devletlerinin sorumlulukları, BM’nin ayrıcalıkları ve dokunulmazlıkları ile İsrail’in işgal altındaki Filistin topraklarındaki yükümlülüklerine dikkat çekildi. BM üye devletlerinin sorumluluklarının, BM Şartı’nda ana hatlarıyla belirtildiği ifade edilerek, bu bağlamda üye devletlerin uluslararası anlaşmazlıkları barışçıl yollarla çözmeleri ve güç kullanma tehdidi veya kullanımından kaçınmaları gerektiği hatırlatıldı. Ayrıca, üye devletlerin uluslararası hukuk çerçevesinde bağlayıcı olan Güvenlik Konseyi kararlarını yerine getirmekle yükümlü oldukları ve uluslararası barış ile güvenliği korumak için BM ile iş birliği yapmaları gerektiği vurgulandı.
İsrail’in işgal altındaki Filistin topraklarındaki yükümlülüklerinin, BM’nin, diğer uluslararası örgütlerin ve insani ile kalkınma yardımı sağlayan üçüncü devletlerin varlıklarına ve faaliyetlerine saygı göstermeyi içerdiği ifade edildi.
Yazılı beyanda, işgal altındaki Filistin topraklarında faaliyet gösteren BM Yakın Doğu’daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansı (UNRWA) ile ilgili hukuki temellere yer verildi ve İsrail Parlamentosu’nun ajansın faaliyetlerini yasaklama kararının hukuki dayanağının bulunmadığı görüşü savunuldu.
Bakanlık yetkilisi yaptığı değerlendirmede, Türkiye’nin yazılı beyanda bulunmak suretiyle Uluslararası Adalet Divanı’ndan İsrail’in uluslararası hukuk çerçevesindeki yükümlülüklerini teyit eden ve BM, diğer uluslararası örgütler ve üçüncü devletlerin işgal altındaki Filistin topraklarındaki mevcudiyetine ve faaliyetlerine saygı gösterilmesine önemini vurgulayan bir tavsiye kararı yayınlanması talebini kayda geçirdiğini söyledi.
Bakanlık yetkilisi, yaptığı açıklamada, Türkiye’nin yazılı beyanında, İsrail’in uluslararası hukuktan doğan yükümlülüklerini yerine getirmeyerek ihlal gerçekleştirdiğini vurguladığını belirtti. Yetkili, insani yardımların engellenmesi, BM tesislerinin hedef alınması ve uluslararası personelin taciz edilmesinin, uluslararası hukuk düzeninin temel ilkelerine zarar verdiğini ifade etti. Uluslararası Adalet Divanı’ndan, İsrail’in uluslararası hukuk çerçevesindeki yükümlülüklerini teyit eden bir tavsiye kararı yayınlanmasını talep ettiğini, bunun yanı sıra BM, diğer uluslararası örgütler ve üçüncü devletlerin işgal altındaki Filistin topraklarındaki varlıklarına ve faaliyetlerine saygı gösterilmesinin önemini vurguladığını kaydetti.
