Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun’un paylaştığı bilgilere göre, 1 Ekim 2008 öncesinde sigortalı olmuş kişilerin hangi statüden emekli olacağı, son 2520 gün içinde en fazla hangi sigorta koluna prim ödendiğine göre belirleniyor. Bu uygulama, bireyin emeklilik statüsünü netleştiriyor. Örneğin; son 2520 günün büyük bölümü SSK’ya ödenmişse kişi 4/A statüsünden, BAĞ-KUR’a ödenmişse 4/B statüsünden emekli olabiliyor. Özel banka veya borsa sandığına prim ödeyenler de aynı kriterlere tabi tutuluyor.
Emeklilik hesaplamalarında belirleyici olan en temel unsur, ilk sigortalılık tarihi. 8 Eylül 1999’dan önce sigortalı olanlar, EYT kapsamında değerlendiriliyor ve yaş şartı aranmadan emekli olma hakkına sahip oluyor. Ancak bu tarihten sonra sigortalı olanlar, farklı yaş ve prim gün şartlarına tabi tutuluyor. Borçlanma ile sigorta başlangıç tarihi geriye çekilenler için de bu tarih hayati önem taşıyor.
Eksik prim günleri olan çalışanlar için borçlanma, isteğe bağlı sigorta ya da geçmiş sigorta hizmetlerini ihya etme gibi seçenekler sunuluyor. Ancak özellikle isteğe bağlı sigorta, BAĞ-KUR kapsamında değerlendirildiği için son 2520 gün dengesinin SSK lehine korunması gereken durumlarda dikkatli olunması gerekiyor. Şirket ortaklığı, vergi mükellefiyeti gibi geçmiş kayıtlar üzerinden de geriye dönük prim ödeme imkânı bulunuyor.
SGK ile anlaşmalı ülkelerde çalışan vatandaşlar, yurt dışında geçirdikleri süreleri Türkiye’de sigorta başlangıcı saydırabiliyor ve prim günlerini borçlanabiliyor. Ancak bu borçlanma da BAĞ-KUR (4/B) statüsünde değerlendiriliyor. Günlük yurtdışı borçlanma bedeli ise 390,08 TL olarak uygulanıyor.
8 Eylül 1999 tarihine kadar sigortalı olanlar için yaş şartı aranmaksızın emeklilik hakkı mevcut. Ancak prim günü şartları sigorta statüsüne göre değişiyor. SSK kapsamında kadınlar ve erkekler için ilk işe giriş tarihine göre 5000 ile 5975 gün arasında prim ödenmesi gerekiyor. BAĞ-KUR ve Emekli Sandığı statüsünde ise kadınların 7200, erkeklerin ise 9000 gün prim ödemesi şart koşuluyor.
Bazı bireyler, SSK’nın sağladığı avantajlardan yararlanmak amacıyla çalışmadıkları halde sigortalı gösteriliyor. Ancak SGK, bu durumu tespit ettiği takdirde bağlanan emekli maaşını faiziyle geri alıyor ve sağlık hizmetleri için ödenen bedelleri kişiden tahsil ediyor.




Yorumlar kapalı.