Bu alanda en çok atıf yapılan çalışmalardan biri, Douglas ve ekibinin 2017’de yayımladığı “The Psychology of Conspiracy Theories” makalesi olarak öne çıkıyor.
Çalışma, komplo teorilerine yönelimin üç ana psikolojik ihtiyaçla ilişkili olduğunu vurguluyor:İlk olarak epistemik ihtiyaçlar, yani insanların dünyayı anlamlandırma ve belirsizliği azaltma isteği öne çıkıyor.
İkinci olarak varoluşsal ihtiyaçlar, bireylerin tehdit ve kontrol kaybı karşısında güvenlik arayışını kapsıyor.Üçüncü olarak ise sosyal ihtiyaçlar, kimlik, aidiyet ve “biz ve onlar” ayrımını güçlendirme eğilimiyle ilişkilendiriliyor.
Araştırmaya göre bireyler, kendilerini güçsüz ya da belirsizlik içinde hissettiklerinde alternatif açıklamalara daha açık hale geliyor. Komplo teorileri bu noktada olayları rastlantısal değil, planlı ve gizli bir düzenin sonucu gibi sunarak bir “anlam çerçevesi” oluşturuyor.
Bu durum bazı kişilerde psikolojik olarak rahatlatıcı bir etki yaratabiliyor.
Çalışma, komplo inançlarının yalnızca bireysel kaygılarla değil, sosyal kimliklerle de yakından ilişkili olduğunu ortaya koyuyor. Bireyler, ait oldukları grubu daha bilinçli ve “gerçeği görebilen taraf” olarak konumlandırabiliyor.
Yorumlar kapalı.